Σημαντική ανατροπή για την εμπορική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ φέρνει η απόφαση του Ομοσπονδιακού Εφετείου των ΗΠΑ, με ψήφους 7-4, ότι οι περισσότεροι από τους παγκόσμιους δασμούς που είχε επιβάλει ο πρώην πρόεδρος είναι παράνομοι. Η απόφαση, που αφορά τις λεγόμενες «ανταποδοτικές» επιβαρύνσεις, ακυρώνει ουσιαστικά το νομικό έρεισμα της στρατηγικής του Τραμπ και συνιστά τη δεύτερη ήττα του σε αυτό το μείζον δικαστικό μέτωπο.
Το δικαστήριο έκρινε ότι ο Νόμος περί Διεθνών Οικονομικών Εξουσιών Έκτακτης Ανάγκης (IEEPA), στον οποίο είχε βασιστεί ο Τραμπ, δεν του παρείχε την εξουσία να επιβάλλει καθολικούς δασμούς με τέτοια έκταση, διάρκεια και ένταση. «Οι δασμοί αποτελούν κατεξοχήν εξουσία του Κογκρέσου», αναφέρεται στην απόφαση. Το εφετείο έδωσε προθεσμία έως τις 14 Οκτωβρίου στην κυβέρνηση να προσφύγει στο Ανώτατο Δικαστήριο.
Παρά την απόφαση, οι δασμοί παραμένουν σε ισχύ προς το παρόν. Ο Τραμπ, αντιδρώντας έντονα, χαρακτήρισε το δικαστήριο «έντονα κομματικό» και δήλωσε ότι η ανατροπή των δασμών θα ήταν «καταστροφή για τη χώρα». Ο Λευκός Οίκος, από την πλευρά του, υπογράμμισε ότι προσδοκά «τελική νίκη» στο Ανώτατο Δικαστήριο.
Η υπόθεση V.O.S. Selections v. Trump προέκυψε από την ενοποίηση δύο αγωγών – μίας που κατατέθηκε από 12 πολιτείες και μίας δεύτερης από πέντε μικρές αμερικανικές επιχειρήσεις. Οι ενάγοντες υποστήριξαν ότι οι δασμοί έπληξαν δυσανάλογα τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δημιούργησαν αβεβαιότητα στην αγορά.
«Η σημερινή απόφαση προστατεύει τις αμερικανικές επιχειρήσεις και καταναλωτές από τη ζημία που προκαλούν οι παράνομοι δασμοί», τόνισε ο δικηγόρος τους, Τζέφρι Σουάμπ.
Αντίθετα, το υπουργείο Εμπορίου προειδοποίησε ότι η ακύρωση των δασμών θα μπορούσε να πλήξει τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ, να οδηγήσει σε αντίποινα και να αποδυναμώσει τις διαπραγματεύσεις με εμπορικούς εταίρους.
Στην ίδια γραμμή, η κυβέρνηση επικαλέστηκε πρόσφατη ανάλυση του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου, σύμφωνα με την οποία οι δασμοί θα μπορούσαν να μειώσουν το έλλειμμα κατά 4 τρισ. δολάρια την επόμενη δεκαετία.
Η δικαστική εξέλιξη αναδεικνύεται σε κομβικό ζήτημα για το μέλλον της αμερικανικής εμπορικής πολιτικής, καθώς δεκάδες ομοσπονδιακές προσφυγές αμφισβητούν συνολικά τη χρήση του IEEPA από τον Τραμπ.
Το Ανώτατο Δικαστήριο καλείται πλέον να αποφανθεί, εάν ο εκάστοτε πρόεδρος μπορεί να αξιοποιεί τη νομοθεσία περί έκτακτης ανάγκης, για να επεκτείνει μονομερώς τα εμπορικά του όπλα.