Βέβαια, όπως σημείωσε «Μόνο τα χρήματα δεν αρκούν για την αντιμετώπιση των σημερινών κρίσεων», υποστηρίζοντας μια πιο ευέλικτη Κοινή Αγροτική Πολιτική περισσότερο προσανατολισμένη στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Μεταξύ της ξηρασίας και των προσδοκιών γύρω από τη μελλοντική Κοινή Αγροτική Πολιτική η οποία θα τεθεί σε ισχύ το 2028, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Γεωργίας επιχείρησε να καθησυχάσει τον αγροτικό κόσμο απαντώντας σε μια σειρά από ερωτήματα, που του τέθηκαν.
Είναι επαρκές το αποθεματικό κρίσης των 450 εκατομμυρίων ευρώ απέναντι στην αυξανόμενη συχνότητα των ξηρασιών;
«Το αποθεματικό κρίσης δεν δημιουργήθηκε αρχικά γι’ αυτόν τον σκοπό, αλλά περισσότερο για την αντιμετώπιση προσωρινών στρεβλώσεων της αγοράς. Και τα 450 εκατομμύρια ευρώ δεν επαρκούν για 27 κράτη μέλη. Πρέπει να κινηθούμε πέρα από την ΚΑΠ και να κινητοποιήσουμε και άλλα κονδύλια. Το ζήτημα του νερού θα γίνει ολοένα και πιο κρίσιμο για τη διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας, τόσο στη Γαλλία όσο και στην Ευρώπη.»
Θα πρέπει να δημιουργηθεί ένα ευρωπαϊκό ταμείο αφιερωμένο στις αγροτικές κλιματικές καταστροφές;
«Νομίζω ότι η απάντηση δεν είναι τόσο απλή. Μόνο τα χρήματα δεν θα αρκέσουν για την αντιμετώπιση των σημερινών κρίσεων. Πρέπει επίσης να προχωρήσουμε σε πιο διαρθρωτικές αλλαγές. Χρειάζεται να επενδύσουμε στην ανθεκτικότητα, στις υποδομές που σχετίζονται με το νερό, στην αποθήκευση και συγκράτηση του νερού ή στην άρδευση ακριβείας. Πρέπει επίσης να μιλήσουμε για την ασφάλιση: πολλές γεωργικές εκμεταλλεύσεις δεν διαθέτουν τις απαραίτητες ασφαλιστικές καλύψεις απέναντι στις κρίσεις που βιώνουμε.
Αυτό αποδεικνύει επίσης την ανάγκη για μια ισχυρή ΚΑΠ. Κάποιοι λένε ότι κοστίζει χρήματα. Ναι, αλλά η απουσία της θα κόστιζε πολύ περισσότερο στους πολίτες μας. Χωρίς την ΚΑΠ, το εισόδημα των αγροτών θα μειωνόταν κατά μέσο όρο κατά 11%, και σχεδόν κατά 20% για τις μικρές και μεσαίες εκμεταλλεύσεις.»
Πόσους οικονομικούς πόρους είναι διατεθειμένη να διαθέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή;
«Υπάρχουν τα εργαλεία της ΚΑΠ, με περισσότερες επενδύσεις που θα επικεντρώνονται στην ανθεκτικότητα και την προσαρμογή. Στην τρέχουσα πρόταση, το 10% προορίζεται για τις αγροτικές δαπάνες, δηλαδή 48 δισεκατομμύρια ευρώ. Πολλοί υπουργοί ζητούν να χρησιμοποιηθούν περισσότερα από αυτά τα κονδύλια για υποδομές που σχετίζονται με το νερό και τη συγκράτησή του. Υπάρχει επίσης το Ταμείο Ανταγωνιστικότητας ή το Horizon Europe [το πλαίσιο-πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την έρευνα και την καινοτομία για την περίοδο 2021-2027].»
Με τις κλιματικές συνθήκες να γίνονται ολοένα και πιο απρόβλεπτες, θα πρέπει να καταστούν πιο ευέλικτοι οι ευρωπαϊκοί κανόνες;
«Ναι. Μια καλλιέργεια κάλυψης μπορεί να έχει σπαρθεί, αλλά να μην αναπτυχθεί επειδή δεν υπάρχει ούτε νερό ούτε βροχή. Δεν φταίει ο αγρότης αν δεν βρέξει. Σε περιπτώσεις ανωτέρας βίας, πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα παρέκκλισης από τους κανόνες. Χρειάζεται επίσης μεγαλύτερη ευελιξία όσον αφορά τη διάθεση οργανικής ύλης στο έδαφος.
Η σημερινή ΚΑΠ είναι υπερβολικά άκαμπτη. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η εδαφική και κλιματική ετερογένεια. Αυτό που λειτουργεί στη Σουηδία δεν λειτουργεί απαραίτητα στην Κύπρο και, στη Γαλλία, αυτό που λειτουργεί στη Μοζέλα μπορεί να μην λειτουργεί στην Οξιτανία.»
Έχετε προειδοποιήσει για τη μείωση του ευρωπαϊκού ζωικού κεφαλαίου. Πώς μπορεί να ανακοπεί η μείωση του αριθμού των εκτρεφόμενων ζώων στην Ευρώπη;
«Τα στοιχεία με ανησυχούν. Σε δέκα χρόνια, έχουμε σημειώσει κατά μέσο όρο σχεδόν 10% μείωση του ζωικού κεφαλαίου σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Και όταν ένας κτηνοτρόφος σταματά τη δραστηριότητά του, σπάνια είναι ένας άλλος κτηνοτρόφος αυτός που αναλαμβάνει τις ίδιες εκτάσεις.
Προτείνουμε, μεταξύ άλλων, να αυξηθούν οι συνδεδεμένες με την παραγωγή ενισχύσεις, ώστε να στηριχθεί η κτηνοτροφία στις περιοχές όπου οι συνθήκες είναι δυσκολότερες. Θέλουμε επίσης να αναπτύξουμε υπηρεσίες αντικατάστασης, ώστε να δίνεται στους αγρότες η δυνατότητα να παίρνουν άδεια και να βελτιώνεται η ισορροπία μεταξύ οικογενειακής και επαγγελματικής ζωής.»
Ποιο μήνυμα θα θέλατε να στείλετε σε έναν νέο που διστάζει να αναλάβει μια γεωργική εκμετάλλευση ή να δημιουργήσει τη δική του;
«Βρισκόμαστε στη διαδικασία βελτίωσης των συνθηκών εργασίας. Η γεωργία θα εκσυγχρονιστεί περαιτέρω χάρη στη γεωργία ακριβείας, τη ρομποτική και τις επενδύσεις. Θέλουμε επίσης να ενισχύσουμε τις ενισχύσεις για την εγκατάσταση νέων αγροτών: έως και το 6% των χρημάτων της ΚΑΠ θα μπορούσε να διατίθεται στους νέους αγρότες, έναντι 3% σήμερα. Πρέπει επίσης να διευκολυνθεί η πρόσβασή τους στη χρηματοδότηση και να μειωθούν οι κίνδυνοι μέσω καλύτερων γεωργικών ασφαλίσεων και αντασφαλίσεων, ώστε οι νέοι επιχειρηματίες να μπορούν να ξεκινήσουν τη δραστηριότητά τους.».
