Την αξία της περιουσίας των πραγματικών μετόχων κάθε εταιρείας, όπως επίσης και τα πλήρη στοιχεία αναγνώρισή τους θα καταχωρούνται στο Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, όπως προβλέπει ο νέος Εκτελεστικός Κανονισμός που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Πρόκειται Κανονισμός (ΕΕ) 2026/2354 της Επιτροπής της 16ης Οκτωβρίου 2026, ο οποίος καθορίζει ποια στοιχεία και σε ποια μορφή θα υποβάλλονται στα κεντρικά μητρώα, από τα προσωπικά δεδομένα των δικαιούχων μέχρι τα εμπιστεύματα και τους εντολοδόχους μετόχους.
Ο κανονισμός θα αρχίσει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ, θα εφαρμοστεί από τις 10 Ιουλίου 2027 και θα είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και άμεσα εφαρμοστέος σε κάθε κράτος μέλος.
Στο Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, καταγράφονται τα στοιχεία των μετόχων κάθε εταιρείας ώστε, στο πλαίσιο της διαφάνειας, να είναι γνωστό στις Αρχές και στους πολίτες, ποιοι ακριβώς κρύβονται πίσω από κάθε επωνυμία εταιρείας.
Στόχος είναι η καταπολέμηση της παραγωγής και διακίνησης «μαύρου χρήματος» με πρωτοβουλία της Κομισιόν, την ώρα που στην Ελλάδα το ξέπλυμα χρήματος οργιάζει, όπως προκύπτει από τις τελευταίες αποκαλύψεις της Οικονομικής Αστυνομίας.
Πρόκειται για τις υποθέσεις Pizza Fan, το κύκλωμα του μπάσκετ, το Χωριάτικο, τη ΜΚΟ που εκμεταλλεύονταν τα παιδιά με καρκίνο κ.λπ.
Ο εκτελεστικός Κανονισμός βασίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1624, και προβλέπει πως κατ΄ αρχήν τα προσωπικά στοιχεία κάθε πραγματικού δικαιούχου που θα αναγράφονται στη λίστα που κοινοποιείται στο Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων.
Πρόκειται για τα στοιχεία ταυτοποίησης του προσώπου, όπως είναι: όνομα και επώνυμο, τόπος και ημερομηνία γέννησης, διεύθυνση κατοικίας, χώρα διαμονής, ιθαγένειες (με ρητή επιλογή «ανιθαγένεια»), καθώς και είδος, αριθμό και χώρα έκδοσης του εγγράφου ταυτότητας.
Για τη φύση και την έκταση των δικαιωμάτων, ο κανονισμός προβλέπει πίνακες πολλαπλών επιλογών, καθώς το είδος της ιδιοκτησίας μπορεί να είναι άμεσο ή έμμεσο. Για τις νομικές οντότητες, ο δικαιούχος μπορεί να δηλωθεί ως ιδρυτής, μέλος του διοικητικού οργάνου (σε εκτελεστική ή εποπτική αρμοδιότητα), δικαιούχος ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο που ελέγχει την οντότητα.
Το ποσοστό ιδιοκτησίας καταχωρίζεται με δύο δεκαδικά ψηφία και η φύση του ελέγχου επιλέγεται από εννέα κατηγορίες, μεταξύ των οποίων ο έλεγχος μέσω δικαιωμάτων ψήφου, δικαιώματος διορισμού, δικαιωμάτων αρνησικυρίας, διανομής κερδών, σχέσεων μεταξύ στενών συγγενών ή ενέργειας σε συνεννόηση με άλλους.
Επίσης, καταχωρίζεται και η ημερομηνία από την οποία ο δικαιούχος κατέχει το δικαίωμα.
Όταν δεν βρίσκεται δικαιούχος
Για τους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων προβλέπεται παρέκκλιση και θα δηλώνεται το ποσοστό συμμετοχής σε τίτλους, καθώς και η δυνατότητα του προσώπου να καθορίζει ή να επηρεάζει την επενδυτική πολιτική ή να ελέγχει τις δραστηριότητες με άλλα μέσα.
Όταν δεν μπορεί να προσδιοριστεί πραγματικός δικαιούχος, απαιτείται αιτιολόγηση από προκαθορισμένες επιλογές. Οι επιλογές αυτές είναι:
- διασπορά της ιδιοκτησίας ώστε κανείς να μην έχει επαρκές δικαίωμα ή έλεγχο,
- οντότητα χωρίς νόμιμους ιδιοκτήτες,
- θάνατος του δικαιούχου νομικού μορφώματος,
- αγέννητος κατιών ως δικαιούχος,
- αδυναμία προσδιορισμού μετά την εξάντληση όλων των μέσων των άρθρων 51 έως 57 του κανονισμού 2024/1624.
Η περιουσία κατά κλίμακα
Η αξία της περιουσίας των μετόχων θα καταχωρείται με βάση το ποσό που αφορούν και συγκεκριμένα θα συμπληρώνεται ένας πίνακας, που περιλαμβάνει τουλάχιστον τις ακόλουθες επιλογές σχετικά με την αξία των περιουσιακών στοιχείων κατά τη στιγμή της καταχώρισης:
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων είναι μικρότερη από 1 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων κυμαίνεται μεταξύ 1 000 ευρώ και 10 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων κυμαίνεται μεταξύ 10 000 ευρώ και 100 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων κυμαίνεται μεταξύ 100 000 ευρώ και 1 000 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων κυμαίνεται μεταξύ 1 000 000 ευρώ και 10 000 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων κυμαίνεται μεταξύ 10 000 000 ευρώ και 50 000 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
- η αξία των περιουσιακών στοιχείων είναι μεγαλύτερη από 50 000 000 ευρώ ή το ισόποσο σε εθνικό νόμισμα
Θα καταγράφονται επίσης:
- τόπος διαμονής του εμπιστευματοδόχου ή του προσώπου που τηρεί αντίστοιχες θέσεις σε παρόμοια νομικά μορφώματα: ο μορφότυπος είναι ο ίδιος με εκείνον που ορίζεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 στοιχείο ε), επαναλαμβανόμενος δε σε περίπτωση που υπάρχουν περισσότερα από ένα πρόσωπα·
- τόπος διοίκησης, σε περίπτωση που διαφέρει από τον τόπο διαμονής: ο μορφότυπος είναι ο ίδιος με εκείνον που ορίζεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 στοιχείο ε), επαναλαμβανόμενος δε σε περίπτωση που υπάρχουν περισσότερα από ένα πρόσωπα.
