Αποζημίωση ύψους περίπου 20 εκατομμυρίων δολαρίων από το ειδικό ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για την Αντιμετώπιση Απωλειών και Ζημιών σχεδιάζει να διεκδικήσει το Νεπάλ, σύμφωνα με το βρετανικό μέσο ενημέρωσης BBC, αξιοποιώντας μια νέα επιστημονική μελέτη που συνδέει τις φονικές πλημμύρες του περασμένου μήνα με την κλιματική αλλαγή.
Ο επίσημος απολογισμός της καταστροφής ανέρχεται σε περίπου 1.400 νεκρούς και 6.150 αγνοούμενους μέχρι την Τετάρτη, ύστερα από την κατάρρευση βράχων και πάγου κοντά στην κορυφή Λανγκτάνγκ Λιρούνγκ, βουνό που βρίσκεται στη νεπαλική πλευρά των Ιμαλαΐων, με τις πλημμύρες να σαρώνουν κωμοπόλεις και χωριά στα σύνορα με το Θιβέτ.
Οι ερευνητές της ομάδας World Weather Attribution αποδίδουν στη μελέτη τους την καταστροφή σε έναν συνδυασμό παραγόντων: στην άνοδο των θερμοκρασιών, στη συρρίκνωση των παγετώνων, στο λιώσιμο του μόνιμα παγωμένου εδάφους και σε προϋπάρχουσες γεωλογικές αδυναμίες, σημειώνοντας επίσης σε άλλο σημείο της έρευνας ότι οι παγετώνες της περιοχής έχαναν περίπου μισό μέτρο πάχους τον χρόνο. Η κλιματολόγος του Imperial College του Λονδίνου Φριντερίκε Ότο, που συμμετείχε στη συγγραφή της έρευνας, ανέφερε πως «δεν υπάρχει καμία απολύτως αμφιβολία ότι η κλιματική αλλαγή που προκαλείται από τον άνθρωπο έπαιξε ρόλο εδώ στην προετοιμασία της καταστροφής».
Το συγκεκριμένο επιστημονικό πόρισμα αποτελεί πλέον, όπως αναφέρουν οι αρχές του Νεπάλ, το ισχυρότερο αποδεικτικό στοιχείο τους στην προσπάθειά τους να αντλήσουν διεθνή κεφάλαια. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Γεωργίας, Δασών και Περιβάλλοντος Μαχεσουάρ Ντακάλ σημείωσε πως η έρευνα «θα είναι η κύρια βάση του ισχυρισμού μας, καθώς περιγράφει λεπτομερώς τι ρόλο έπαιξε το κλίμα σε αυτή την καταστροφή». Οι ηγέτες του Νεπάλ αναφέρουν ότι η χώρα χρειάζεται περίπου 5 δισεκατομμύρια δολάρια για να ανασυγκροτηθεί.
Το Νεπάλ χρησιμοποιεί τη λέξη αποζημίωση για να περιγράψει τα κονδύλια που χρειάζεται, αντί για ανθρωπιστική βοήθεια, όπως επισημαίνει η ειδική σε θέματα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή της BloombergNEF Ντάνια Λιου. Η επιλογή της λέξης έχει σημασία, καθώς, όπως εξηγεί η ίδια, «η διάκριση αυτή δείχνει προς ένα μοντέλο όπου πληρώνει αυτός που ρυπαίνει, αντί για ένα μοντέλο όπου οι χώρες που επλήγησαν σηκώνουν το μεγαλύτερο μέρος του κόστους και στηρίζονται στη βοήθεια για να καλύψουν ό,τι λείπει». Οι αρχές του Νεπάλ ζητούν παγκόσμια δράση για την κλιματική αλλαγή, σημειώνοντας πως η χώρα συγκαταλέγεται μεταξύ εκείνων που ευθύνονται για τις λιγότερες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και ταυτόχρονα ανάμεσα στις πιο ευάλωτες στις συνέπειες της υπερθέρμανσης.
Το ταμείο των Ηνωμένων Εθνών, που λειτουργεί μόλις από πέρυσι, απαιτεί από τις χώρες να αποδεικνύουν ότι οι απώλειες που υπέστησαν προκλήθηκαν από την κλιματική αλλαγή. Το πρόβλημα ωστόσο εντοπίζεται στα διαθέσιμα κεφάλαια, καθώς οι αιτήσεις σχεδόν 120 κρατών φτάνουν κοντά στα 3 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ το ταμείο φέρεται να έχει διαθέσιμα για εκταμίευση λίγο λιγότερα από 400 εκατομμύρια. Οι αρμόδιοι αξιωματούχοι έχουν προγραμματίσει συνάντηση τον Δεκέμβριο για να αποφασίσουν ποιες αιτήσεις θα γίνουν δεκτές και αν θα λάβουν επείγουσα απόφαση για το Νεπάλ.
Οι επιστήμονες εξετάζουν ωστόσο και επιπλέον παράγοντες που οδήγησαν στην τραγωδία, πέρα από την κλιματική κρίση, όπως τον σεισμό των 7,8 Ρίχτερ που είχε χτυπήσει τη χώρα το 2015. Η δόνηση εκείνη ενδέχεται να είχε αποδυναμώσει τον όγκο των πετρωμάτων κάτω από την επιφάνεια, αν και οι ερευνητές σημειώνουν ότι δεν μπορούν να επιβεβαιώσουν τι ρόλο έπαιξε ακριβώς στη σημερινή καταστροφή.
Ο ειδικός στους παγετώνες του Πανεπιστημίου του Ντάντι Σάιμον Κουκ χαρακτήρισε την έρευνα «πολύ αξιόλογη μελέτη» αναφέροντας ότι δίνει «ορισμένες ισχυρές ενδείξεις ότι η κλιματική αλλαγή ήταν καθοριστικός παράγοντας», ενώ πρόσθεσε πως «δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο σημείο να μπορούμε να πούμε πώς ακριβώς συνέβη αυτό».
Σημειώνεται πως, σύμφωνα με το BBC, η έρευνα δεν έχει δημοσιευτεί σε επιστημονικό περιοδικό ούτε έχει ελεγχθεί από ανεξάρτητους επιστήμονες, αν και η ομάδα αναφέρει στην ιστοσελίδα της ότι η μέθοδος που χρησιμοποιεί σε όλες τις μελέτες της έχει ελεγχθεί με αυτόν τον τρόπο.
