Κάθε χρόνο στις 4 Οκτωβρίου, οι φωτογραφίες ζώων γεμίζουν τα social media. Δήμοι, φιλοζωικές οργανώσεις, σχολεία και φορείς διοργανώνουν δράσεις, μιλούν για την προστασία των ζώων και μας θυμίζουν πόσο σημαντικό είναι να τα προσέχουμε.
Η Παγκόσμια Ημέρα Ζώων, όμως, δεν αφορά μόνο τα ζώα που ζουν στα σπίτια μας. Ούτε δημιουργήθηκε απλώς για να γιορτάσουμε τη σχέση μας μαζί τους. Αφορά όλα τα ζώα και, κυρίως, τον τρόπο με τον οποίο εμείς οι άνθρωποι επιλέγουμε να τους φερόμαστε.
Μια ιστορία που ξεκίνησε πριν από έναν αιώνα
Η ιδέα της Παγκόσμιας Ημέρας Ζώων ανήκει στον Heinrich Zimmermann, συγγραφέα, εκδότη και ακτιβιστή για την προστασία των ζώων, ο οποίος εργαζόταν στο Βερολίνο.
Η πρώτη εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 24 Μαρτίου του 1925 στο Sport Palace του Βερολίνου και συγκέντρωσε περισσότερους από 5.000 ανθρώπους. Ο Zimmermann ήθελε εξαρχής η ημέρα να εορτάζεται στις 4 Οκτωβρίου, όμως εκείνη τη χρονιά ο χώρος δεν ήταν διαθέσιμος. Τελικά, το 1929 ο εορτασμός πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά στις 4 Οκτωβρίου. Η ημερομηνία δεν επιλέχθηκε τυχαία, αλλά συμπίπτει με την ημέρα του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης, ο οποίος θεωρείται προστάτης των ζώων και της φύσης.
Το 1931, σε διεθνές συνέδριο για την προστασία των ζώων στη Φλωρεντία, εγκρίθηκε η πρόταση του Zimmermann για την καθιέρωση της 4ης Οκτωβρίου ως Παγκόσμιας Ημέρας Ζώων. Πηγή: worldanimalday.org
Ο βασικός στόχος της ημέρας είναι η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση για την ευζωία των ζώων και η βελτίωση του τρόπου με τον οποίο αντιμετωπίζονται σε ολόκληρο τον κόσμο.
Και όταν λέμε ζώα, εννοούμε όλα τα ζώα.
Τον σκύλο που κοιμάται στον καναπέ μας και τη γάτα της γειτονιάς. Τα ζώα που ζουν σε καταφύγια, αλλά και εκείνα που χρησιμοποιούνται στην κτηνοτροφία, τα άγρια ζώα και τα ζώα εργασίας.
Η ίδια η World Animal Day περιγράφει ως αποστολή της την αναβάθμιση της θέσης των ζώων, ώστε να βελτιωθούν τα πρότυπα ευζωίας τους παγκοσμίως. Η λογική είναι απλή: η αλλαγή ξεκινά από την ενημέρωση, αλλά δεν μπορεί να τελειώνει εκεί. Πηγή: worldanimalday.org
Πώς τιμάται στην Ελλάδα και στον κόσμο;
Σε πολλές χώρες διοργανώνονται ενημερωτικές εκδηλώσεις, εκπαιδευτικές δράσεις σε σχολεία, εκστρατείες υιοθεσίας, δράσεις συγκέντρωσης χρημάτων για οργανώσεις και καταφύγια, κτηνιατρικές δράσεις, ημερίδες αλλά και παρεμβάσεις για συγκεκριμένα ζητήματα προστασίας των ζώων.
Στην Ελλάδα, δήμοι και φιλοζωικές οργανώσεις πραγματοποιούν αντίστοιχες δράσεις, από ημέρες υιοθεσίας και bazaar μέχρι ενημερώσεις από κτηνιάτρους, εκπαιδευτές και εθελοντές και δραστηριότητες για παιδιά.
Τα τελευταία χρόνια μεγάλο μέρος της Παγκόσμιας Ημέρας Ζώων έχει μεταφερθεί και στο διαδίκτυο. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, κάθε χρόνο το #WorldAnimalDay φτάνει σε περισσότερους από 50 εκατομμύρια ανθρώπους online.
Pixabay
Τι γίνεται τις υπόλοιπες 364 ημέρες;
Είναι εύκολο να ανεβάσουμε μια φωτογραφία του σκύλου μας στις 4 Οκτωβρίου. Πολύ δυσκολότερο είναι να αναρωτηθούμε τι σημαίνει πραγματικά σεβασμός προς ένα ζώο.
Σεβασμός σημαίνει να μην αποκτάμε ένα ζώο αν δεν μπορούμε να αναλάβουμε τη φροντίδα του για όλη του τη ζωή. Να μην εγκαταλείπουμε ένα ζώο όταν γεράσει, αρρωστήσει ή όταν αλλάξει η δική μας ζωή.
Σημαίνει σωστή τροφή, κτηνιατρική περίθαλψη, κατάλληλο περιβάλλον, άσκηση και κοινωνική επαφή ανάλογα με τις ανάγκες κάθε είδους. Σημαίνει να προσπαθούμε να καταλάβουμε τι χρειάζεται ένα ζώο και όχι να περιμένουμε από εκείνο να προσαρμόζεται πάντοτε στις δικές μας ανάγκες. Σημαίνει επίσης ότι ένα ζώο δεν είναι δώρο, παιχνίδι ή παρόρμηση της στιγμής. Η απόφαση να ζήσουμε μαζί του είναι δέσμευση που μπορεί να κρατήσει πολλά χρόνια.
Φιλοζωία δεν είναι μόνο να αγαπάμε τα κατοικίδιά μας
Μπορεί κάποιος να λατρεύει τον σκύλο του και ταυτόχρονα να αδιαφορεί για μια αδέσποτη γάτα που υποφέρει δίπλα του. Μπορεί να δηλώνουμε «φιλόζωοι», αλλά να μη σκεφτόμαστε ποτέ τις συνθήκες στις οποίες ζουν εκατομμύρια ζώα που δεν πρόκειται να γίνουν ποτέ κατοικίδια.
Η ευζωία δεν αφορά μόνο όσα ζώα βρίσκονται αρκετά κοντά μας ώστε να αποκτήσουν όνομα. Αφορά και τα ζώα παραγωγής, την άγρια πανίδα, τα ζώα που χρησιμοποιούνται για εργασία ή ψυχαγωγία και, φυσικά, τα εκατομμύρια αδέσποτα ζώα που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις των ανθρώπων.
Και εδώ η ευθύνη δεν είναι μόνο ατομική, είναι και συλλογική. Αφορά τους πολίτες, τις τοπικές αρχές, το κράτος, τις επιχειρήσεις και τους θεσμούς.
Δεν χρειάζεται να τα αγαπάμε
Δεν είναι απαραίτητο όλοι οι άνθρωποι να αγαπούν τα ζώα. Κάποιος μπορεί να μη θέλει σκύλο στο σπίτι του, να φοβάται τις γάτες ή απλώς να μην επιθυμεί καμία ιδιαίτερη σχέση μαζί τους.
Ο σεβασμός όμως δεν προϋποθέτει αγάπη, προϋποθέτει να αναγνωρίζουμε ότι ένα ζώο είναι ένα έμβιο ον με δικές του ανάγκες, ικανό να βιώσει πόνο, φόβο, δυσφορία αλλά και θετικές εμπειρίες. Και ότι η δύναμη που έχουμε ως άνθρωποι απέναντί του συνοδεύεται από ευθύνη.
Η Παγκόσμια Ημέρα Ζώων δεν χρειάζεται να είναι μια ημέρα κατά την οποία δηλώνουμε πόσο πολύ τα αγαπάμε. Μπορεί να είναι η ημέρα που αναρωτιόμαστε πώς τους φερόμαστε.
